Category Archives: Uncategorized

Suy tư: VINH QUANG VƯỢT LÊN SỰ BỘI PHẢN

PHẢN BỘI – LƯỠI DAO CHÍ TỬ TỪ ĐẰNG SAU

butchivuive

Một trong những nỗi đau lớn nhất của con người có thể trải qua, đó là Phản Bội.
Hiểu một cách đơn giản, thì phản bội là bị đâm lén sau lưng, bị bán đứng, bị cắm sừng, bị lấy mất thông tin quan trọng tiết lộ cho đối thủ.

Từ điến Tiếng Việt định nghĩa thế này: Phản bội là Hành động chống lại quyền lợi của cái mà nghĩa vụ bắt buộc mình phải tôn trọng và bảo vệ, của người mà điều cam kết bằng lý trí hoặc tình cảm đòi hỏi ở mình lòng trung thành tuyệt đối.

Từ điển Tiếng anh thì cụ thể hơn một chút với 3 lớp nghĩa:
1. to give information about somebody/something to an enemy (đưa thông tin về ai đó hoặc điều gì đó cho kẻ thù hay đối thủ).
2. to hurt somebody who trusts you, especially by lying to or about them or telling their secrets to other people (làm tổn thương ai đó đã tin tưởng bạn, đặc biệt là nói dối họ hay nói về điều bí mật của người khác.)
3.  to ignore your principles or beliefs in order to achieve something or gain an advantage for yourself (Làm ngơ trước luân thường, đạo lý để kiếm trác hay trục lợi cho bản thân.)
4. to tell somebody or make them aware of a piece of information, a feeling, etc., usually without meaning to (Nói với ai đó hoặc làm cho họ để ý về một thông tin, cảm xúc, v.v mà thường không có ý nghĩa).

Hiểu rõ hơn thế nào là phản bội, ta thấy rằng Phản bội là điều rất rất không nên làm trong cuộc sống. Thế nhưng, việc này lại không phải là hiếm và thậm chí lại thấy khá nhiều trong văn học hay thực tế cuộc sống.

Bộ phim 300 CHIẾN BINH SPARTA được sản xuất năm 2006 của đạo diễn Zack Snyder đã diễn tả những nét đẹp của một dân tộc Sparta mạnh mẽ, anh dũng, chiến đấu đầu quả cảm của vị vua hi Vua Leonidas cùng 300 tinh binh Sparta đã quyết tử đánh trả đạo quân Ba Tư khổng lồ gần 10.000 quân do Vua Xerxes chỉ huy nhằm thôn tính đất nước Hy Lạp. Sẽ có những cái nhìn khác nhau về nguyên nhân của thất bại của sự kháng cự của 300 với 10.000. Nhưng dường như bộ phim lại dồn vào hai chi tiết có liên quan đến sự phản bội.
Thứ 1: Sự phản bội của hội đồng đất nước chần chừ không chịu cho quân tiếp ứng.
Thứ 2: Thống soái liên quân Hy Lạp là vua Stapart Leonidas chỉ huy khoảng 7.000 quân, đến cửa ngõ quan trọng Thermopylae trước dự tính để đón giặc mạnh. Cửa ngõ này thực tế là một đường thông hẹp, một bên là núi, một bên vực thẳm. Nó nhỏ đến mức chỉ một chiếc xe ngựa có thể đi qua. Muốn tiến vào Athens, quân Ba Tư buộc phải qua đường này. Sau 5 ngày, quân Ba Tư phát lệnh tấn công. Chiến đấu nơi rừng núi hiểm trở, họ không thể phát huy được ưu thế đông người, tên nhiều nên bị người Hy Lạp đẩy lui, dù liên tục tấn công. Chính trong lúc Xerxes hết kế, bất ngờ, một tù binh Hy Lạp chỉ cho ông con đường tắt, có thể đi qua Thermopylae. Xerxes vô cùng mừng rỡ, lập tức cho quân bao vây phía sau lưng Thermopylae.

Như vậy, một sự phản bội có vẻ nhỏ nhưng lại gây ra hậu quả kinh hoàng. Đây là điều mà chúng ta thấy, trong chiến tranh những tình báo hay gián điệp được vài vào lòng của quân địch từ rất lâu, rất lâu để có vị trí và có lòng tin, rồi sau đó sẽ cung cấp những thông tin chí tử về. Những thất bại của những vị vua hay tướng đều phần nào có liên quan tới những “kẻ tín cẩn” này.

Thêm vào đó, có một nụ hôn nổi tiếng trong lịch sử nhân loại mà rất nhiều người nói tới là Nụ Hôn của Giu-đa.

Kinh Thánh kể câu chuyện rằng Giu-đa bán Thầy của mình là Chúa Giê-su sau 3 năm cùng học, cùng ăn uống, cùng chứng kiến bao phép lạ của Chúa. Nhiều nhà chú giải cho rằng, đây là nước cờ của Giu-đa để dồn Chúa vào đường cùng và sẽ phải tỏ lộ sức mạnh giải phóng đầy quyền năng của Ngài trên quân áp bức Rô-ma và trở thành Vua dân Do Thái theo nghĩa đen. Hành động hôn Chúa của Giu-đa trong đêm ở vườn cây dầu là một hành vi bình thường có tính giao tiếp như gặp nhau là bắt tay vậy. Nhưng chính cái hành động tưởng như đậm tính tình thân thầy trò thì nay trở thành biểu tượng của chỉ điểm. Vì trong đêm tối có thể bắt nhầm người, nên Giu-đa hôn ai thì chính là người đó.

Đặt mình trong hoàn cảnh bị phản bội như vậy, chúng ta sẽ có khuynh hướng nổi giận và bị tổn thương sâu sắc. Cái đau nhất của sự phản bội đó là sự bất ngờ. Cái người mà ta thương, ta tin tưởng, ta tâm tình thì ngay giơ gót đạp ta, đâm ta mội mũi chí tử.

Nhưng bài học ta học được nơi Chúa hôm nay thì lại rất khác. Chúa không coi đó là thất bại, Chúa không nhìn đó là sự tổn thương. Ngài chấp nhận thực tế và nhìn xa hơn vào chương trình cứu độ con người. Việc Giu-đa bán Ngài lại trở nên như cái cò khởi động cho những đau khổ mà Ngài sẽ chịu vì nhân loại. Và chính trong đau khổ đó, Ngài sẽ được tôn vinh. Những phản bội, đau khổ, bất công, nước mắt mà ta đang chịu cũng sẽ có ý nghĩa khi ta kết hợp chúng với cuộc khổ nạn và phục sinh của Chúa.

Mỗi lần chúng ta bị đôi xử tệ bởi người khác, đó là cơ hội để tôn vinh Chúa và Vương Quốc đầy yêu thương và thứ tha của Ngài, kết hợp với đau khổ của Chúa và thực thi lòng xót thương. Đây luôn luôn là điều chúng ta được mời gọi để sống, để thực hành chứ không phải chỉ để nói suông.

Lạy Chúa, xin thêm sức mạnh cho chúng con, để chúng con làm chứng cho tình yêu thương, lòng tha thứ của Chúa giữa cuộc đời này. Amen.

Handwritten quote Te Amo as banner in Spanish. Translated Love You. Lettering for header, label, advertising, label, flyer

Suy tư: VÔ THƯỜNG

MỌI SỰ RỒI CŨNG SẼ QUA

butchivuive

Một ngày nọ, vua Salomon bỗng muốn làm bẻ mặt Benaiah, một cận thần thân tín, nổi tiếng khôn ngoan, thông thái. Vua bèn nói với ông: “Benaiah này, ta muốn ông mang về cho ta một món quà nhân lễ hội lần này, và ta cho ông 6 tháng để làm việc đó”
Benaiah trả lời: “ Nếu có một thứ gì đó tồn tại trên đời này, tôi sẽ tìm thấy nó và mang về cho ngài, thưa đức vua”
Nhà vua nói: “món quà đó có sức mạnh kì diệu. Nếu kẻ nào đang vui, nhìn vào nó sẽ thấy buồn, và nếu ai đang buồn nhìn thấy nó sẽ vui”. Vua salomon biết rằng sẽ không đời nào có một món đồ như vậy tồn tại trên thế gian này, nhưng ông muốn cho người cận thần của mình nếm một chút bẽ bang.

Mùa xuân trôi qua, mùa hạ đến nhưng Benaiah vẫn chưa có một ý tưởng nào để tìm ra một món quà như thế.
Vào đêm trước ngày lễ, ông quyết định lang thang đến một trong những nơi nghèo nhất của kinh thành. Ông đi ngang qua một người bán hàng rong đang bày những món hàng trên một tấm bạt tồi tàn. Benaiah dừng chân lại hỏi: “có bao giờ ông nghe tới một món đồ kì diệu làm cho người hạnh phúc nhìn thấy nó thì quên đi niềm vui sướng và người đau khổ nhìn thấy nó thì quên đi nỗi buồn ko?”
Người bán hàng lấy từ tấm bạt lên một chiếc vòng giản dị có khắc một dòng chữ. Khi Benaiah đọc dòng chữ trên chiếc vòng đó, khuôn mặt ông rạng ngời một nụ cười.

Đêm đó toàn thành phố hân hoan, tưng bừng đón mùa lễ hội. “Nào ông bạn của ta-vua Salomon hỏi-ông đã tìm thấy điều ta yêu cầu chưa? Tất cả cận thần đều cười lớn và cả Salomon cũng cười
Trước sự ngạc nhiên của mọi người, Benaiah đưa chiếc vòng ra và nói: “Nó đây thưa đức vua”. Khi vua Salomon đọc dòng chữ, nụ cười biến mất trên khuôn mặt vua. Trên chiếc vòng đó có khắc dòng chữ:

 “MỌI VIỆC RỒI SẼ QUA
Vào chính giây phút ấy, vua Salomon nhận ra rằng tất thảy những sự khôn ngoan, vương giả và quyền uy của ông đều là phù du, bởi vì một ngày nào đó nó sẽ trôi đi, bất cứ một đế chế chính trị nào đó rồi cũng sẽ tàn, ông cũng chỉ còn là cát bụi và tất cả chỉ là vô thường.

Mọi sự ở trần gian này đều là Vô thường. Hay nói đơn giản hơn là chẳng có điều gì tồn tại mãi mãi ở cõi đời này cả. Ngay cả đến những cứng rắn như những công trình hoành tráng xa hoa của các bậc đế vương xưa kia cũng đã sẽ có lúc tàn lụi, ngay cả những thứ đáng sợ như chiến tranh thế giới thứ 1 rồi thứ 2 cũng đã qua đi, hay là những đêm trường đen tối của loài người khi con người phải sống trong cảnh nô lệ, mất phẩm giá. Rồi đến những niềm vui của những bữa tiệc, của ngày cưới, của sinh nhật, của mừng thọ, của kỉ niệm 25 năm, 50 năm hay 75 năm… Tất cả rồi cũng sẽ qua.

Tất cả niềm vui, nỗi buồn, nụ cười và nước mắt, sung sướng hay đau khổ rồi cũng sẽ qua. Đứng trước thực tế này, bạn đang nghĩ gì? Bạn sẽ mỉm cười vì thấy rằng những nỗi đau khổ mình đang chịu rồi sẽ qua? hay bạn đang buồn vì cái hạnh phúc mà bạn đang có cũng mong manh qua đi?

Trong cuốn sách “Đời thay đổi khi chúng ta thay đổi – Tập 5 ” của Andrew Matthew, tác giả có đúc kết rằng:

Để hạnh phúc hơn, thì chúng ta cần hoặc là
a) thay đổi thế giới, hoặc là
b) thay đổi cách suy nghĩ của mình.
Thay đổi cách suy nghĩ của mình thì dễ thực hiện hơn nhiều”

Không phải cái gì đã xảy ra quyết định hạnh phúc của bạn. Chính là cách bạn nghĩ thế nào về điều đã xảy ra để sống hạnh phúc.”

Đó là cách thực tiễn để đối diện với vấn đề ngoài tầm kiểm soát trong đời sống. Thay đổi cách mình nhìn nhận nó. Ví dụ: Mình là con người rất giờ giấc, mình muốn mọi thứ phải đúng giờ giấc quy định. Rồi một ngày mình mua vé máy bay là chuyến bay delay (trễ giờ bay) 2 lần tổng cộng 6 tiếng. Vậy mình sẽ nổi điên và ca thán trời ơi đất hỡi ở sân bay, gọi điện than phiền, kêu ầm ĩ lên hãng máy bay và sống 6 giờ đó trong tức giận và bực tức.

Và bây giờ, thử áp dụng 2 nguyên tắc: Rồi mọi việc cũng qua và thay đổi cách nghĩ. 6 tiếng rồi cũng sẽ qua thôi. Mình sẽ phải làm gì với 6 tiếng này đây để nó có ý nghĩa và hạnh phúc? Phải rồi, ngồi xuống viết một cái email cảm ơn một người đã giúp đỡ mình, hỏi han một số bạn bè thân thiết nhưng lâu chưa liên lạc, hay may quá mình có mang một cuốn sách hay để chìm đắm vào nó, hay nghe lại những bài nhạc của một thời thanh xuân rực rỡ của mình hay ngồi xem lại những hình ảnh kỉ niệm của gia đình, hay thử bắt chuyện với người đồng cảnh ngộ với mình và làm quen với vài người bạn ở sân bay,…

Bạn thấy đó, từ bực tức trở thành những hành động có ý nghĩa.
từ đổ lỗi cho cả thế giới trở thành thay đổi thích nghi một cách tích cực cho cuộc đời mình.

Cuộc đời bạn, buồn hay vui, sướng hay khổ, cười hay khóc
là do chính bạn chọn cho mình, đừng đổ lỗi cho ai hay hoàn cảnh.


Chúc bạn một tối an lành!

Suy tư: LÒNG CHÚA XÓT THƯƠNG

CỬ HÀNH TÌNH YÊU THƯƠNG, LÒNG XÓT THƯƠNG

butchivuive

Tiếng Hebrew là ngôn ngữ gốc của Kinh Thánh. Trong ngôn ngữ này, lòng xót thương cũng có nghĩa là DẠ MẸ.

Thạt tuyệt vời khi, nhìn vào hình ảnh dạ mẹ với lòng xót thương. Dạ Mẹ là nơi an toàn nhất, êm ấm nhất, đầy đủ nhất cho đứa trẻ mong manh và yếu đuối lớn lên trong vòng 9 tháng. Hằng ngày trong vòng 9 tháng đó, người Mẹ và bào thai hay thai nhi gắn liền làm 1 chung một hơi thở, chung một nguồn sống, chung một dòng máu, chung một thịt xương. Người Mẹ hằng ngày quan tâm vỗ về và để ý tới bất kỳ chuyển động nhỏ nhất của con.

Chính vì sự liên kết mật thiết đó mà Người Mẹ dường như chẳng bao giờ để con mình rời khỏi dạ mẹ, lòng mẹ. Trong bộ phim Thương ngày nắng về, diễn viên đóng vai Bà Nga đã nghẹn ngào nói lên tâm sự của những người Mẹ: “Có đứa nào mà Mẹ không phải lo, lo từ lúc trong bụng, đẻ ra, lo cho lành lặn, khỏe mạnh, lo nó lớn lên thành người, lo dựng vợ gả chồng, lo công việc làm. Làm mẹ bao giờ chết mới hết lo con ạ.”

Tình yêu của Người Mẹ diễn tả một tấm lòng bao la rộng lớn mà có thể gọi là Lòng xót thương. Lòng xót thương có thể hiểu là tình yêu thương vô bờ bến cho đối tượng mà dường như không làm gì để nhận tình yêu đó. Một tình yêu vô vị lợi, một tình yêu không tính toán, một tình yêu không điều kiện, một tình yêu bao dung và thứ tha.

Nếu những người Mẹ mà còn có lòng với con cái như vậy, thì huống gì Thiên Chúa Đấng đã dựng nên và yêu thương con người. Hy sinh, chịu chết để cứu con người.

Ngày hôm nay, là ngày để dừng lại, để chiêm ngắm và để cử hành lòng xót thương của Chúa nơi cuộc đời mình, nơi gia đình mình và toàn thế giới. Để rồi mình cũng bắt chước Ngài và bắt đầu yêu thương và xót thương nơi chính cuộc đời mình, nơi gia đình mình.

Chúc cả nhà mừng lễ vui vẻ và sốt sắng trong tình yêu Chúa.

Suy tư: Đổ lỗi hay Tha Thứ

butchivuive

Stressed man, under pressure, sitting on floor cover face feel discomfort as a lot of hands pointing forefingers to him blaming as guilty. Human depression, social anxiety, victim of mental distress.

NHỮNG MỐI QUAN HỆ VÀ NỖI ĐAU

Cuộc sống là chuỗi những niềm vui và nỗi buồn. Nhưng có một thực tế khá phũ phàng ràng, càng những người mình yêu thương thì lại là những người gây cho mình những tổn thương sâu sắc nhất.

Những mỗi quan hệ giữa vợ-chồng, bố mẹ – con cái, hay anh chị em ruột thịt, thầy cô giáo- học trò, cha xứ – giáo dân, đó thường là nơi những nỗi đớn đau của chúng ta xảy ra.

Trong một số trường hợp, sự tổn thương còn ghê gớm tới mức ngay cả khi người gây tổn thương cho ta đã qua đời, chúng ta vẫn cần được giúp đỡ để hiểu được chuyện gì đã xảy ra trong mối quan hệ đó.

II. ĐỔ LỖI VÀ THA THỨ

Cái cám dỗ lớn nhất thường hay xảy ra là một số người vẫn tiếp tục đổ lỗi, lên án cho những người gần gũi nhất của họ về bản thân họ ngày hôm nay. “Vì anh mà cuộc đời tôi ra khốn nạn thế này!” “Vì mẹ đã ép con lấy anh ý, vì bố đã bắt con phải theo cái nghề quỷ quái và tội lỗi này”, “Anh đã hủy hoại cuộc đời tôi”, “vì cô mà cuộc đời tôi ra như thế này”

Nói một cách khác, “chính anh/cô/cha/mẹ làm nên con ngày hôm nay, và tôi ghét chính cái hình ảnh này.”

Thử thách lớn nhất là nhận ra rằng chính những nỗi đau, những sự tổn thương của ta đương nhiên có ảnh hưởng lên cuộc đời của chúng ta. Nhưng việc hiện tại chúng ta là ai thì đó lại là vấn đề của chính chúng ta nhiều hơn là việc đổ lỗi cho người khác về cách hành xử của họ.

Trong cuộc sống có không ít ví dụ về cùng một hoàn cảnh nhưng lại tạo nên 2 số phận khác nhau. Ví dự, hai cậu con trai sinh ra trong một gia đình có ông bố nghiệm rượu. Cả hai cùng lớn lên trong căn nhà đó, nhưng một người thì trở nên một kẻ nghiện rượu, một người thì trở nên một bác sĩ. Khi phỏng vấn hai cậu con trai. Tại sao cậu lại trở nên một người như vậy? Và thật bất ngờ cả 2 cùng trả lời như nhau: “Với một ông bố nghiện rượu như vậy, thì tôi phải trở thành con người như vậy thôi.”

Đổ lỗi thì dễ – Tha thứ mới khó

Gục ngã rồi nằm im thì dễ – Gục ngã rồi lồm cồm bò dậy mới khó.

Không thay đổi suy nghĩ thì dễ – Rộng mở để chấp nhận cái mới mới khó

Ghen ghét thì dễ – Yêu thương kẻ ghét mình mới khó

Ôm lấy nỗi đau, hận thù thì dễ – Buông bỏ để thanh thản, tha thứ để có bình an nội tâm mới khó.

Tiếng anh có dùng cách chơi chữ rằng: Bản chữ cái của cuộc sống ngắn lắm: Nó bắt đầu từ B (Birth-Sự sinh vào cuộc đời) và kết thúc bằng D (Death – Cái chết). Và ở giữa B và D là C (Choice – chọn lựa). Cuộc sống ta sẽ thế nào là do chọn lựa của mình, không ai sống thay mình được ngày nào, cũng không ai đau khổ hay hạnh phúc hộ mình được ngày này. Vì vậy chọn lựa của ta sẽ quyết định cuộc đời của mình. Bạn chọn vui hay chọn buồn, bạn chọn ghét hay chọn yêu, bạn chọn thù hận hay tha thứ, Bạn chọn rối ren hay thanh thản bình an?


Tất cả tùy thuộc vào chọn lựa của bạn.
Hy vọng bạn sẽ chọn mỉm cười và yêu thương mãi mãi,

butchivuive

Suy tư: CÓ và CẦN

CÁI TÔI ĐANG CÓ VÀ CÁI TÔI CẦN

I. Có và Cần

Chiều nay đang thơ thẩn làm bác nông dân thì có một tin nhắn của một người bạn chia sẻ về một câu châm ngôn mà chị rất thích. Câu châm ngôn đó thế này:

“When you have everything is when you need nothing.”

Tạm dịch là: Khi mà bạn có tất cả là lúc bạn không cần gì cả.

Thấy tư tưởng hấp dẫn mình mới kêu chị giải thích tại sao chị thích câu nói trên. Chị trả lời đại ý thế này: Hồi còn nhỏ, chị sinh ra trong một gia đình khá đầy đủ nên bản thân dường như không phải chịu thiếu thốn điều gì. Và khi thấy bạn bè khác có món gì đó, chị cũng muốn có được nó. Cho tới khi trưởng thành, và va vấp những biến cố trong cuộc đời. Rồi có một biến cố như kéo chị xuống một cái giếng thật sâu, và hy vọng chỉ còn le lói. Đối với chị lúc đó điều mong ước duy nhất chỉ còn là mong sao được BÌNH AN. Và khi đó bình an đôi lúc đơn giản là uống một tách trà, yên tĩnh và suy gẫm cuộc đời, ý thức được sự hiện diện của Chúa trong đời mình.

Với cuộc sống đời thường, việc CẦN những thứ căn bản cho sinh hoạt hằng ngày là đương nhiên. Nhưng khi bắt đầu mình có những nhu cầu vượt lên những thứ căn bản thì mình bắt đầu cảm thấy mình Thiếu Thốn.

Ví dụ: Mình phải có cái váy đó mình mới thấy mình có giá trị và hãnh diện. Mình PHẢI ăn đồ ăn ở nhà hàng sang chảnh đó thì mình mới cảm thấy hài lòng, v.v… Như vậy, có thể thấy là khi chúng ta không cảm thấy đủ thì chúng ta MUỐN nhiều thứ, đôi lúc không phải do ta thực sự muốn mà do người ta có thứ mà mình chưa có. Các cụ nói : Kém miếng khó chịu!

II. CÓ, CẦN và YÊU

Có một câu thành ngữ khác trong Tiếng Anh cũng khá giống câu trên nhưng có 1 điểm khác biệt.

“When you LOVE what you have, you have everything you need.”

Tạm dịch: Khi bạn YÊU những gì bạn có thì bạn có tất cả những gì bạn cần.

Đọc xong, bạn có suy nghĩ gì không?

Có thể thấy rõ ràng là chữ YÊU đã xuất hiện giữa cái CÓ à CẦN.

Khi bạn đặt TÌNH YÊU hay sự YÊU THÍCH vào những con người hay sự vật nào đó thì họ hay chúng trở nên ý nghĩa với bạn.

Bạn sẽ dễ dàng nâng niu và chăm sóc, khi gặp trục trặc bạn sẽ gắng sửa chữa với sự xót xa và ân cần.

Và đôi khi ai đó, con vật hay sự vật trở nên một góc của quả tim bạn với đầy ắp kỉ niệm mến thương và khi có những điều đó với bạn là ĐỦ rồi.

Tâm hồn bạn cảm thấy ĐỦ, cảm thấy YÊU THƯƠNG đong đầy, cảm thấy Ý NGHĨA đến tự bên trong con tim của mình. Lúc đó cũng là lúc bạn có TẤT CẢ. Tất cả ở đây không hiểu là tất cả những thứ vật chất xa hoa thời thượng, hay sự vơ vét tích trữ, hay sĩ diện với đời. TẤT CẢ ở đây có ý nghĩa là tất cả những điều đem lại cho bạn HẠNH PHÚC, AN TOÀN và VUI VẺ.

Chúc bạn có một tình yêu đong đầy, để rồi từ đó bạn thấy mình có đủ thứ mình cần và sống hạnh phúc vui vẻ nhé!

TRIẾT LÝ NHÂN SINH TRONG NGÀY ÔNG CÔNG ÔNG TÁO

Cứ đến ngày 23 tháng Chạp hàng năm, muôn muôn người Việt lại chuẩn bị mâm cỗ cúng cá chép đưa ông Công ông Táo về trời. Việc này không chỉ là hành động văn hóa tín ngưỡng từ ngàn năm của ông cha để lại, nó cũng không chỉ đơn giản là nghi lễ chuẩn bị cho ngày Tết để cầu bình an may mắn cho một năm sắp tới. Nhưng thực sự suy tư về nghi lễ này nói lên nhiều triết lý nhân sinh sâu sắc trong văn hóa phong tục của dân Việt mà đôi khi trong cuộc sống bộn bề chúng ta ít để ý đến.

1. VẤN ĐỀ TÂM LINH CỦA NGƯỜI VIỆT

Mặc dù được giáo dục về một tư tưởng vô thần trong chủ nghĩa của nhà nước, nhưng rõ ràng những hành vi tín ngưỡng tâm linh của người Việt lại thể hiện đậm nét một niềm tin vào Đấng được gọi là TRỜI. Có thờ có thiêng có kiêng có lành. Việc làm mân cỗ cúng cá chép để đưa ông Táo về trời thể hiện sự KÍNH THIÊN, KÍNH THẦN sâu thẳm trong tâm thức mỗi con dân đất Việt. Nhờ có việc tôn kính thần linh như vậy, người dân Việt mong ước được thần linh phù hộ ban cho một năm mới an lành hạnh phúc.

Trong thời đại vật chất lên ngôi, đồng tiền được coi là thước đo giá trị của con người, nhiều giá trị văn hóa tinh thần bị mai một thì đây lại là một điều đáng quý. Khi con người ý thức được sự tồn tại của Đấng Tối Cao thì ít nhất họ cũng biết được có luật trời. Trời có mắt và soi thấu những hành vi thiện ác của con người.

2. THIỆN ÁC TỐT XẤU ĐỀU ĐƯỢC GHI LẠI BỞI ÔNG TÁO

Một chương trình chúng ta vẫn hay ngóng đợi mỗi khi dịp Tết đến đó là: GẶP NHAU CUỐI NĂM, một vở hài kịch được dàn dựng công phu và với kĩ năng biểu diễn của các diễn viên hài gạo cội hóa thân thành các nhân vật như Ngọc Hoàng, Nam Tào, Bắc Đẩu và các vị Táo quân. Vở hài kịch đó dựa trên những sự kiện nổi bật trong năm có cả tích cực và tiêu cực trong một số lĩnh vực như văn hóa, y tế, giáo dục, giao thông,…

Chúng ta đều rất vui vẻ với những tiết mục đó vì nó như thay cho tiếng lòng và những bức xúc của người dân về một xã hội còn nhiều bất cập và nhiễu nhương.

Khi cúng lễ ông Công ông Táo, gia đình thường cúi mình xin thần linh ân xá lỗi lầm trong một năm đã qua và ban phước lộc phù hộ độ trì cho gia đình trong một năm mới bình yên mạnh khỏe, thịnh vượng vạn sự tốt lành, mã đáo thành công.

Nhưng nếu đặt mỗi cuộc sống của chúng ta trải qua một năm đều được các ông Táo ghi chép lại, kể cả những chuyện tốt và cả những chuyện chưa tốt trong ngõ ngách của từng gia đình. Mỗi nhất cử nhất động của chúng ta đều được thần linh dõi theo. Ông cha ta có câu tục ngữ: “Trên đầu ba thước có thần linh”. Bất kể việc tốt hay xấu, có thể che mắt được người đời, nhưng trời biết đất biết, quỷ thần đều biết.

Và dựa vào bản báo cáo đó, Thiên Đình định đoạt công tội, phân minh cho mỗi người. Biểu hiện của điều này trong cuộc sống là gì? Thưa, đó là luật Nhân – Quả mà chúng ta vẫn nói với nhau trong cuộc sống. Những người sống tốt với lương tâm, ngay thẳng thật thà thì sẽ thấy bình an trong tâm hồn. Ngược lại, những kẻ làm điều ác, vu vạ nói xấu, mưu mô hại người thì luôn bị lương tâm cắn rứt dù sống trong nhung lụa của bạc vàng. Đôi khi những quả báo nhãn tiền rành rành ngay trước mắt như lời cảnh tỉnh rằng những sự việc chúng ta gặp hôm nay là do NHÂN chúng ta đã GIEO trong quá khứ và QUẢ chúng ta gặt mai sau là những gì chúng ta đang GIEO trong hiện tại.

3. THỰC TẾ XÃ HỘI

Mặc dù đã biết pháp luật sẽ trừng phạt những hành vi sai trái nhưng xã hội lại vẫn gia tăng những hành vi tham nhũng không ngừng bành trướng, tội phạm phát triển, thực phẩm độc hại, hàng giả hàng kém chất lượng ảnh hưởng tới sức khỏe người tiêu dùng vẫn được sản xuất hằng ngày, các vấn nạn xã hội tràn lan và ngày càng phức tạp. Đâu là nguyên nhân của việc này? Có lẽ đây không phải là câu hỏi đơn giản để trả lời, nhưng thiết nghĩ ít nhiều do sự lãng quên hay cố tình nhắm mắt làm ngơ trước đạo lý mà cổ nhân đã truyền dạy. Không kiềm chế cái tâm tham lam, không cần biết nhân quả, không xem báo ứng ra gì.

Thực tế cho thấy có rất nhiều người cúng bái thần phật cầu xá tội cầu phước lành, nhưng sau đó trong cuộc sống vẫn bon chen, vì lợi ích bản thân chà đạp người khác, tranh giành lừa gạt biển thủ, gặp chút mâu thuẫn là giở thói giang hồ gây sự, đánh lộn, chém giết nhau. Cứ như vậy, hỏi thần linh nào có thể ban phước cho họ đây?

Ông cha dậy: Tích đức hành thiện. Người có đức sẽ có lương tâm an bình, danh vọng phú quý cũng từ đức mà sinh ra. Nắm được đạo lý này, hãy sống có đức, sống làm người tử tế, văn minh, làm việc thiện, tránh làm điều xấu. Làm được vậy, dẫu phúc chưa đến họa cũng đã rời xa và cuộc đời thanh thản hạnh phúc là QUẢ sẽ đến.

Nguyện chúc cho chúng ta nhìn vào triết lý nhân sinh của việc cúng ông công ông táo để có một cuộc sống chan hòa tình người hơn.

butchivuive tổng hợp và suy tư.